Ngày 30/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân. Một trong những nội dung đáng chú ý là chính thức áp dụng khấu trừ thuế thu nhập cá nhân (TNCN) 10% đối với thu nhập vãng lai từ 5 triệu đồng/lần trở lên.

Đây là quy định mới mà doanh nghiệp, tổ chức chi trả thu nhập và người lao động cần lưu ý để thực hiện đúng nghĩa vụ thuế theo quy định của pháp luật.

khau-tru-thue-tncn-vang-lai

1. CHÍNH THỨC khấu trừ thuế TNCN 10% với thu nhập vãng lai từ 5 triệu đồng/lần trở lên theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP

Theo Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, tổ chức, cá nhân trả tiền lương, tiền công, tiền thù lao hoặc các khoản chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng (bao gồm cả trường hợp trả thu nhập sau khi người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động) phải thực hiện khấu trừ thuế trong một số trường hợp.

Cụ thể:

Cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng.
Mức chi trả từ 05 triệu đồng/lần trở lên.

Khi đó, tổ chức, cá nhân trả thu nhập phải khấu trừ thuế TNCN theo tỷ lệ 10% trên tổng thu nhập trước khi chi trả.

Ví dụ

Doanh nghiệp trả tiền cộng tác viên 7.000.000 đồng/lần ⇒ Khấu trừ 700.000 đồng tiền thuế TNCN.
Trả tiền thù lao giảng viên 10.000.000 đồng/lần ⇒ Khấu trừ 1.000.000 đồng trước khi thanh toán.

Như vậy, mức khấu trừ này được áp dụng đối với thu nhập vãng lai, không áp dụng theo biểu thuế lũy tiến từng phần.

2. Thu nhập dưới 5 triệu đồng/lần có phải khấu trừ thuế TNCN không?

Theo khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP:

Nếu mức chi trả dưới 05 triệu đồng/lần, tổ chức trả thu nhập không bắt buộc phải khấu trừ 10%.

Tuy nhiên:

Trường hợp cá nhân có yêu cầu, tổ chức trả thu nhập vẫn được khấu trừ thuế TNCN theo tỷ lệ 10% trước khi chi trả.

3. Trường hợp được tạm thời chưa khấu trừ thuế TNCN

khau-tru-thue-tncn-vang-lai

Không phải mọi trường hợp có thu nhập vãng lai đều bị khấu trừ thuế ngay.

Theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP, nếu cá nhân:

Chỉ có thu nhập thuộc diện khấu trừ 10%;
Ước tính tổng thu nhập chịu thuế sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế;

thì cá nhân được:

Làm cam kết theo mẫu của cơ quan thuế gửi đơn vị trả thu nhập.

Khi đó:

Đơn vị trả thu nhập tạm thời không khấu trừ thuế TNCN.

Lưu ý

Cá nhân phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của bản cam kết.
Nếu kê khai gian lận sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Cuối năm, tổ chức trả thu nhập vẫn phải tổng hợp danh sách các cá nhân chưa bị khấu trừ thuế để gửi cơ quan thuế.

4. Người ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên có áp dụng mức khấu trừ 10% không?

Không.

Đối với cá nhân cư trú ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên, doanh nghiệp thực hiện khấu trừ thuế theo:

Biểu thuế lũy tiến từng phần.

Quy định này vẫn áp dụng kể cả khi người lao động ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên tại nhiều đơn vị khác nhau.

5. Quy định về cá nhân cư trú theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP

Theo Điều 4 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, cá nhân được xác định là cá nhân cư trú nếu đáp ứng một trong các điều kiện sau:

5.1. Có mặt tại Việt Nam từ 183 ngày trở lên

Cá nhân có mặt tại Việt Nam:

Từ 183 ngày trở lên trong một năm dương lịch; hoặc
Từ 183 ngày trở lên trong 12 tháng liên tục kể từ ngày đầu tiên có mặt tại Việt Nam.

Ngày nhập cảnh và ngày xuất cảnh đều được tính là một ngày cư trú.

5.2. Có nơi ở thường xuyên tại Việt Nam

Bao gồm một trong các trường hợp:

Có nơi đăng ký thường trú tại Việt Nam.
Người nước ngoài có Thẻ thường trú hoặc Thẻ tạm trú.
Có nhà thuê để ở tại Việt Nam với tổng thời gian thuê từ 183 ngày trở lên trong năm tính thuế (kể cả thuê nhiều nơi).

5.3. Có nơi ở thường xuyên nhưng không chứng minh được cư trú tại quốc gia khác

Nếu cá nhân:

Có nơi ở thường xuyên tại Việt Nam;
Thực tế có mặt dưới 183 ngày trong năm tính thuế;
Không chứng minh được là cá nhân cư trú của quốc gia khác;

thì vẫn được xác định là cá nhân cư trú tại Việt Nam.

6. Nghị định 253/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ khi nào?

Theo quy định:

Nghị định 253/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/7/2026.

Riêng các quy định liên quan đến:

Thu nhập từ tiền lương, tiền công;
Thu nhập từ hoạt động kinh doanh của cá nhân cư trú;

được áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

7. Nghĩa vụ của người nộp thuế từ ngày 01/7/2026

Theo khoản 2 Điều 37 Luật Quản lý thuế 2025 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2026), người nộp thuế có các nghĩa vụ cơ bản sau:

Đăng ký thuế và sử dụng mã số thuế theo quy định.
Kê khai thuế đầy đủ, chính xác, trung thực và đúng thời hạn.
Nộp đầy đủ tiền thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt (nếu có).
Tuân thủ chế độ kế toán, thống kê, hóa đơn và chứng từ.
Ghi chép đầy đủ các hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế.
Lập và giao hóa đơn, chứng từ theo đúng quy định.
Cung cấp thông tin, tài liệu theo yêu cầu của cơ quan thuế.
Chấp hành các quyết định, thông báo của cơ quan quản lý thuế.
Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế kể cả khi ủy quyền cho người khác thực hiện thủ tục thuế.
Vận hành hạ tầng kỹ thuật phục vụ giao dịch điện tử với cơ quan thuế.
Sử dụng đúng mục đích các hàng hóa, dịch vụ được miễn hoặc không chịu thuế.
Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai giao dịch liên kết (nếu có).
Chấp hành quyết định kiểm tra, thanh tra và xử lý của cơ quan thuế theo quy định.

8. Kết luận

Theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP, từ kỳ áp dụng năm 2026, cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng có thu nhập từ 05 triệu đồng/lần trở lên sẽ bị khấu trừ thuế TNCN 10% trước khi nhận thu nhập.

Doanh nghiệp, tổ chức chi trả thu nhập cần cập nhật quy định mới để thực hiện khấu trừ đúng đối tượng, đúng mức và đúng thời điểm. Đồng thời, cá nhân có thu nhập vãng lai cũng nên nắm rõ quy định về cam kết tạm thời chưa khấu trừ thuế nếu đủ điều kiện nhằm đảm bảo quyền lợi của mình.